Türkiye’de fındık fiyatları 145 TL seviyelerine yaklaşmışken ani bir düşüş yaşandı. Serbest piyasada Trabzon’da fındık 120-130 TL arasında satılırken, bu düşüşün Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) fındık satışıyla bağlantılı olduğu ifade ediliyor.Ziraat Mühendisleri Odası Trabzon Şube Başkanı Cemil Pehlevan, yaptığı açıklamada TMO’nun yaptığı fındık satışlarının fiyatların düşmesine neden olduğunu belirtti.
"TMO Satışı Fiyatları 130 TL’nin Altına Çekti"
Pehlevan, fındık fiyatının yükselişe geçtiği bir dönemde TMO’nun 22 bin 399 kilogram kabuklu fındık satışı yaptığını, bunun sonucunda ise fiyatların 160-170 TL seviyelerine çıkma potansiyeli varken 130 TL’nin altına gerilediğini söyledi.
“Bu durum bir kez daha gösterdi ki, fındık alımı TMO üzerinden değil, üreticinin örgütü olan Fiskobirlik üzerinden yapılmalı. Böylece üreticinin tekelleşmeye karşı korunması sağlanabilir.”
"Fiskobirlik Güçlendirilmeli!"
Pehlevan, Fiskobirlik’in 90 yıllık deneyimi ve kendi entegre tesisleriyle doğrudan dış pazara satış yapabilme kapasitesine sahip olduğunu hatırlatarak, fındık piyasasının devlet destekli bir Fiskobirlik politikası ile yönetilmesi gerektiğini vurguladı.
“TMO, aldığı fındığı üzerine belli bir kâr koyarak büyük şirketlere satıyor. Ancak bu süreçte fındık fiyatları düştüğü için çiftçiler büyük zarar görüyor. Fındık tarımının sürdürülebilir olması için Fiskobirlik’in işlevsel hale getirilmesi ve rekabet kurulunun devreye girmesi gerekiyor.”
"Türkiye, Dünyadaki Fındığın %75’ini Üretiyor, Ancak Kriz Bitmiyor!"
Türkiye, dünyada satılan fındık ve fındık mamullerinin %75’ini üretiyor. Ancak Pehlevan’a göre fındık fiyatları konusunda her yıl aynı sorunlarla karşılaşılıyor.
“Türkiye’de fındık üretim ve satış politikaları 1935’te düzenlenen Milli Fındık Şûrası’nda ele alındı. Ancak o dönemde alınan kararların biri bile hayata geçirilmiş olsaydı, bugün bu fiyat krizini yaşamıyor olurduk.”
Pehlevan, fındığın milli ve stratejik bir ürün olarak kabul edilmesi gerektiğini belirterek, bu konuda TBMM’nin harekete geçmesi gerektiğini söyledi.
"Fındık, 5 Milyondan Fazla Kişiyi Etkiliyor!"
Fındık, Düzce’den Artvin’e, Trabzon’dan Gümüşhane’ye kadar 16 ilde 3 bin 200 köyde yetiştiriliyor. Türkiye’de yaklaşık 500 bin çiftçi doğrudan fındık üretimi yapıyor. Fındık sektörü, çiftçilerle birlikte tüccarlar, fabrikalar ve ihracatçılar dahil 5 milyondan fazla kişiyi ilgilendiriyor.
“Bu kadar geniş bir etki alanına sahip olan fındık politikaları oluşturulurken çok daha hassas davranılmalı. Türkiye’nin en kaliteli fındığına sahip olduğu gerçeği göz ardı edilmemeli.”
"Üretici Kazanamazsa Üretimi Bırakır!"
Pehlevan, fındık üreticilerinin yağmurda, çamurda büyük zorluklarla çalışmasına rağmen hak ettiği değeri alamadığını söyledi.
“Üretici alın terinin karşılığını alamazsa, üretimi bırakır. Sonuç olarak ihracatçı da satacak fındık bulamaz, herkes kaybeder. TMO’nun düşük fiyatlı satışları, ihracatçının cebine daha fazla para girerken çiftçiyi mağdur ediyor.”
Pehlevan, TMO’nun fiyatları düşürerek büyük şirketlere kazanç sağladığını belirterek, şu soruyu sordu:
“Ticari işletmeniz olsa, elinizdeki ürünü zararına satar mıydınız? Çiftçinin yıllarca emek verdiği fındık için adil bir piyasa oluşturulmalı!"