İzmir’in Foça ilçesinde gerçekleştirilen sondaj çalışmaları sırasında tesadüfen ortaya çıkan
arkeolojik bulgular, bölgenin statüsünü değiştirdi. Daha önce 3. derece sit alanı olan taşınmazın bir bölümü, yeni buluntuların ardından
1. derece arkeolojik sit alanı ilan edilerek en üst koruma kapsamına alındı. Kültür ve Turizm Bakanlığı ise tarihi kalıntıların korunmasına yönelik önemli bir karar aldı.
Arkeolojik Buluntular Sit Statüsünü Değiştirdi
Foça Atatürk Mahallesi’nde yer alan 1227 ada 2 parselde yapılan sondaj kazıları sırasında elde edilen bulgular, uzmanlar tarafından incelendi. İlk değerlendirmelere göre bölgede
M.Ö. 6. yüzyıla uzanan
Arkaik ve Hellenistik Döneme ait seramik parçalar tespit edildi. Bu gelişme üzerine alanın bir kısmı 1. derece sit olarak tescillendi ve yapılaşmanın önü tamamen kapatıldı.
Bakanlıktan Net Karar: Taşlar Müzeye Taşınacak
Kültür ve Turizm Bakanlığı İzmir 2 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, bölgede ortaya çıkarılan buluntuların korunmasına yönelik yeni bir karar aldı. Resmi Gazete’de yayımlanan karara göre, taşınmazın güneydoğu bölümünde bulunan
tek sıra tüf taşlarının müze denetiminde uygun yöntemlerle yerinden kaldırılarak ilgili müzeye taşınmasına hükmedildi.
Süreç Müzeler Denetiminde Yürütülecek
Kurul kararına göre taşların taşınma süreci tamamen
müze kontrolünde gerçekleştirilecek. Ayrıca sondaj çalışmaları sonrası açılan çukurların uygun yöntemlerle kapatılması ve yapılan işlemlerin detaylı şekilde belgelenmesi zorunlu tutuldu. Alanda gerekli güvenlik önlemlerinin alınması da karar kapsamında yer aldı.
Resmi Açıklama: Tescil ve Koruma Süreci Detaylandırıldı
Kurul tarafından yapılan resmi açıklamada şu ifadelere yer verildi: “İzmir ili, Foça ilçesi, Atatürk Mahallesinde, Foça Özel Çevre Koruma Bölgesi sınırları kapsamında; İzmir 1 Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu’nun 09.09.1993 tarih ve 4685 sayılı kararı ile belirlenen ve İzmir 2 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 08.03.2017 tarih ve 7844 sayılı kararı ile sınırları son şeklini alan Kentsel-3. (Üçüncü) Derece Arkeolojik Sit içerisindeki, Koruma Amaçlı İmar Planı bulunmayan, tapuda 1227 ada 2 parsel numarasında tüzel kişilik mülkiyetinde kayıtlı taşınmaza ilişkin Kurulumuzun 16.12.2025 tarihli ve 23390 sayılı kararı, Kurul Müdürlüğüne revize sondaj rölövesinin iletildiği 17.02.2026 tarihli dilekçe ve taş kaldırma raporu ile Kurul Müdürlüğü uzmanlarınca hazırlanan 18.02.2026 tarih ve 405733 sayılı eki kayıtlı rapor okundu, ekleri ve işlem dosyası incelendi. Yapılan görüşmeler sonucunda;
İzmir ili, Foça ilçesi, Atatürk Mahallesinde, Foça Özel Çevre Koruma Bölgesi sınırları kapsamında ve Kentsel-3. (Üçüncü) Derece Arkeolojik Sit içerisindeki, tapuda 1227 ada 2 parsel numarasında tüzel kişilik mülkiyetinde kayıtlı taşınmazda gerçekleştirilen sondaj kazıları sonucunda ortaya çıkan buluntulara ilişkin sondaj rölövesinin uygun olduğuna, taşınmazın kararımız eki paftada gösterildiği şekilde kısmen 1. (Birinci) Derece Arkeolojik Sit olarak tescil edilmesine, sit fişinin uygun olduğuna, Kurulumuzun 16.12.2025 tarihli ve 23390 sayılı kararı gereği, taşınmazın güneydoğu kısmında konumlanmış tek sıra tüf taşların Müzesinin uygun göreceği yöntem ile 1. (Birinci) Derece Arkeolojik Sit sınırları içerisine ilgili Müzesinin denetiminde taşınmasına, sondaj çukurlarının ilgili Müzesinin uygun göreceği yöntem ve malzeme ile kapatılarak çalışma sonucundan Kurul Müdürlüğüne bilgi verilmesine, taşınmazda gerekli güvenlik önlemlerinin ilgililerince alınmasına karar verildi.”
Tarihi Miras Güvence Altında
Alınan kararlarla birlikte Foça’daki arkeolojik buluntuların
gelecek nesillere aktarılması hedeflenirken, bölgedeki kültürel mirasın korunmasına yönelik çalışmaların da titizlikle sürdürüleceği vurgulandı. Uzmanlar, bu tür buluntuların bölgenin tarihi önemini bir kez daha ortaya koyduğunu belirtiyor.
