Tarihi bin 100'lü yıllara dayanan Akçakale Kalesi'nde kazı çalışmalarında sona gelindi

Trabzon’un Akçaabat ilçesine bağlı Akçakale Mahallesinde 900 yılın üzerinde tarihi geçmişe sahip olan Akçakale Kalesi’ndeki kazı çalışmalarında sona yaklaşıldığı öğrenildi. 2017 yılında Akçaabat Belediyesi tarafından yapılan kazı çalışmalarında 1100-1200 yılları arasında Bizanslılar tarafından yoğun olarak kullanılmaya başlanılan kalenin 1468 yılında Osmanlı yönetimine geçtiği ve 1900’lü yılların başlarına kadar kullanıldığı tespit edildi. Yürütülen kazı çalışmalarında; Bizans dönemine ait 8 mezar ve bu mezarlara ait iskeletler, Bizans ve Osmanlı dönemine ait sikkeler ve seramik parçaları ile 19. yüzyıla ait bir top bulunurken, kalede bir de kilise bulunduğu kaydedilmişti.

Akçakale’nin tarihi gün yüzüne çıkıyor (7)

Akçakale Kalesi’nde 2017 yılında gerçekleşen kazı çalışmalarında kilise dışında; kazı çalışmaları ile çok sayıda pişmiş toprak seramik parçasının yanında Helenistik dönem, Geç Antik, Bizans, Kommenos ve Osmanlı dönemlerine 100'ün üzerinde sikke, 30 sapan güllesi, 4 top güllesi, 15 bronz obje, 1 taş oluk, 6 mermi kovanı, 5 asker üniforma düğmesi, 10 pipo, 2 ok ucu, 2 tılsım kolye ile 1 gümüş yüzük ortaya çıkarılarak, Trabzon Müzesi envanterine alındı. Kazılar sırasında ortaya çıkarılan bir erkek bireyine ait iskelette çıktı.

Akçakale’nin tarihi gün yüzüne çıkıyor (5)

Kalede 2021 yılı sonunda başlayan 3. dönem kazıları, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünce tahsis edilen kazı ödeneği ile başlarken, Akçaabat Belediye Başkanlığı’nın sağladığı maddi ve aynı destek ile sürdürülen kazı çalışmaları Trabzon Müze Müdürlüğü başkanlığında, Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sanat Tarihi bölümü öğretim üyesi Dr. Öğr. Üyesi İlker Mete Mimiroğlu’nun bilimsel danışmanlığında yürütülmekte olduğu ifade edildi. 2022 yılı içerisinde tamamlanması planlanan kazılarda burçlar ve kale içinde yer alan mekanların temizlenmesi ile kale iç alanının orijinal kot seviyesine indirilmesine yönelik çalışmalar ise sürüyor. Devam eden kazılarda kalenin kuzey bölümü, güneyde yer alan kilise ve güney-batı köşede yer alan sarnıç doğu, batı ve güney köşelerde yer alan burçlar orijinal kot seviyesine indirilirken, 2021 yılı içerisinde kilisenin güneyinde yapılan kazı çalışmalarında kilisenin güneyinde yan nefinin bulunmasının ardından kale içerisinde yer alan kilisenin 3 nefli bazilikal plana sahip olduğu ortaya çıkarıldı.

Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü Dr. Öğretim Üyesi İlker Mete Mimiroğlu ve Asistanı Sanat Tarihçi Adem Kundakçı koordinatörlüğünde yürütülen kazı çalışmalarında pipo ve paçaları, Osmanlı ve Bizans dönemine ait sırlı seramik parçaları, cam parçaları, gülle, tılsımlı yüzük ve objeler, figürlü objeler, askeri üniforma malzemeleri ve ok uçları bulundu. İş makinesi kullanılmayan ve elle yapılan kazıda elde edilen buluntular koruma altına alındı. Arkeolojik kazının ardından Akçakale Kalesi’nin turizme kazandırılması için restorasyon projesi de hazırlandığı vurgulandı. Çalışmalarının tamamlanmasının ardından elde edilen buluntuların kalede sergileneceği ifadeler arasında yerini aldı.

Akçakale’nin tarihi gün yüzüne çıkıyor (3)

"Kalenin batısında ve doğusunda plajlarımız var"

Akçaabat Belediye Başkanı Osman Nuri Ekim konuyla ilgili şu açıklamları yaptı: “Akçakale’de geçen yıl Kasım ayında başlamış olduğumuz kazı sürecimiz devam ediyor. Önümüzdeki günlerde kazı süreçlerini nihayetlendireceğiz. Restorasyon için hazırlıklara başlayacağız. Kazı esnasında birçok objeye, birçok tarihi kalıntıya ulaştık. Geçmiş dönemde burada yaşanmış savaşlara ilgili kalıntılara rastladık. Ortaya güzel bir çalışma çıktı. Bu süre içerisinde özellikle son dönemlerde kale içerisinde ortaya çıkan tarihi unsurların aydınlatılması ile ilgili belediye olarak bir faaliyet gerçekleştirdik. Artık kalenin dış cephesinde surlara aydınlattığımız güzel bir görüntü ortaya çıktı. Kalenin turizme kazandırılması adına bir çalışmamız olacak. Restorasyon sonrasında Akçakale’nin özellikle yaz aylarında buraya gelen turistlerin görebileceği güzel bir tarihi bir nokta ortaya çıkmış olacak. Kalenin batısında ve doğusunda plajlarımız var. Restorasyon sürecinde bu plajlarla birlikte bu kaleyi bir bütün olarak işlemek istiyoruz. Günübirlik tesisleriyle bölgeye, ülkemize hizmet edecek bir turizm destinasyon noktası ortaya koymuş olacağız.”

Akçakale’nin tarihi gün yüzüne çıkıyor (4)

Geçmişten Günümüze Trabzon'da Habercilik Geçmişten Günümüze Trabzon'da Habercilik

Arkeolojik kazının ardından Akçakale Kalesi’nin turizme kazandırılması için restorasyon projesi de hazırlanırken, tarihi kalenin kalıntıları için denizde de çalışma yapılacak. Dalgıçlarla beraber yapılacak ilk etapta yapılan çalışmada buluntular ortaya çıkarken, Akçaabat Belediyesi ve Müze Müdürlüğü tarafından kapsamlı bir çalışma hazırlanacak. Sualtı çalışmalarının tekrar başlaması hedeflenirken, yöre halkı tarafından söylentilere yol açan 80 metre derinlikteki bir gemi kalıntısı ve dehliz içinde çalışma yapılacak.