Stomatit , her yaştan bireyi etkileyebilen ağız ve diş eti mukozasının iltihaplanmasıdır. Kızarıklık, ödem (mukoza zarlarının görünür şişmesi) ve keskin kenarlı lezyonlar, kırmızı ve küçük ülserler veya beyazımsı bir tabana sahip lezyonlar veya dilde , yanaklarda ve dudaklarda, diş etlerinde, damakta, bademcik sütunlarında ve bademciklerin mukozalarında kabarcıklar görülmektedir .
Çocuklarda stomatit oldukça yaygın bir durumdur (yaklaşık 100 kişiden dokuzu bundan muzdariptir) ve rahatsızlığa, ağrıya ve en ciddi vakalarda beslenme güçlüğüne neden olur.
Aftöz Stomatit
Aftöz stomatiti iyi anlamak için önce süresini anlamalısınız. En fazla iki hafta süren aftlar (dilde veya ağız boşluğunun başka bir yerinde) akuttur, bu sürenin ötesinde kronik olarak tanımlanırlar. Yılda en az üç kez tekrarlayan aftlar durumunda, tekrarlayan aftöz stomatitten bahsediyoruz .
Morfolojilerine göre, aşağıdakiler ayırt edilir:

  • Küçük aftlar (Mikulicz, aft lezyonlarının %80'i). Bir santimetreden küçük, tek veya birkaç elemente bölünmüş, yedi ila on gün içinde iz bırakmadan iyileşirler ve çoğunlukla alt dudağın iç mukozasında bulunurlar. Sarımsı beyaz bir arka plana ve kırmızı bir haleye sahip yuvarlak ülserler olarak görünürler.
  • Başlıca kanser yaraları (Sutton'dan, aft vakalarının %10'u). Çapları bir santimetreden fazla, tek ila birkaç derin ülserler daha ağrılıdır ve iyileşmesi yaklaşık iki hafta sürer . Dudakların iç tarafında, yumuşak damakta (küçük dilin görüldüğü yerde) ve palatin sütunlarında (bademciklerin yakınında) ortaya çıkabilirler. İyileştikten sonra yara izleri kalabilir . 
  • Herpetiform aft (aft vakalarının geri kalan %10'u Herpes ülserlerini taklit eder). Dilde 1-3 mm büyüklüğünde on ila yüz aft. 


Çocuklarda Stomatit Nedenleri


Çocuklarda stomatit genellikle idiyopatiktir, yani herhangi bir neden bulunamaz . Bununla birlikte, genetik faktörler gibi birçok predispozan unsur tanımlanmıştır. Bir ebeveyn stomatit hastasıysa veya stomatit geçirmişse, aynı iltihaptan etkilenen bir çocuğa sahip olma olasılığı %40'tır ve her iki ebeveynin de etkilenmesi durumunda bu oran %90'dır. Stomatit hastası olma olasılığı yüksek olan diğer çocuklar, otoimmün hastalıkları olan ebeveynlerin çocuklarıdır .  
Stres ve kaygılı durumlar ve beslenme yetersizlikleri , özellikle demir, çinko, B vitaminleri, folik asit eksikliği olmak üzere stomatitisin başlangıcında predispozan ve/veya hızlandırıcı faktörlerdir .
Çocuklarda stomatitin en sık nedenleri mukozal travmadır (mekanik, termal veya kimyasal) . Aslında, aşağıdaki durumlardan sonra stomatit çok yaygındır:

Gözden kaçırmayın

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca açıkladı! "Bayramı bayram gibi kutlayacağız" Sağlık Bakanı Fahrettin Koca açıkladı! "Bayramı bayram gibi kutlayacağız"
  • dişlerin kuvvetli fırçalanması
  • ortodontik cihazların varlığı (ikincisi, çevreleyen mukoza zarlarında sürekli sürtünmeye neden olur);
  • maloklüzyon, yani üst kemerin dişleri ile alt kemerin dişleri arasında mükemmel bir hizalama olmadığında
  • sıcak yiyecek veya içeceklerle veya asitli veya alkali yiyeceklerle temastan kaynaklanan yanıklar.

Zihinsel engelli veya otizm spektrum bozukluğu olan çocuklar , bruksizm eğilimleri (uyku sırasında dişlerin ritmik gıcırdatması) nedeniyle stomatite özellikle yatkındır.

Bazı durumlarda, stomatit bazı gıdalara aşırı duyarlılıktan kaynaklanabilir : çikolata, süt ürünleri, gıda koruyucuları vb. Nadir durumlarda, çok sayıda ticari diş macunu ve gargarada bulunan Sodyum Lauril Sülfat ve benzerleri (kir ve yiyecek artıklarının çıkarılmasına izin veren köpürtücü maddeler) gibi bazı yardımcı maddelerin stomatit başlangıcından sorumlu olduğu tespit edilmiştir.
Enfeksiyöz ajanların , özellikle Herpes Simplex Virus 1 (daha az yaygın olarak HSV-2), Coxsackieviruses ( herpangina ve ağız ve ayak hastalığından sorumlu ) gibi virüslerin neden olduğu stomatit de vardır . Zorunlu aşılamanın ortaya çıkması sayesinde çok daha az sıklıkta, ancak yine de akılda tutulması gereken difteri , kalbe, sinir sistemine, böbreklere, adrenallere ve karaciğere zarar verme yeteneği nedeniyle oldukça bulaşıcı ve potansiyel olarak ölümcül bulaşıcı bir hastalıktır. lezyonlar, palatin kavisleri üzerinde yerleşmiş, boyutu artan grimsi zarlardan oluşur.
Çocuklarda, özellikle bebeklerde çok yaygın bir stomatit, Candida Albicans adlı bir mantarın neden olduğu ve dilde damakta ve bazen ağız boşluğunun diğer bölgelerinde beyazımsı bir patina ile karakterize kandidiyaz stomatittir ("pamukçuk" olarak bilinir) . diş etleri, bademcikler ve yanaklar gibi, çıkarılması zor ve mukoza zarının geri kalanında kızarıklıkla çevrilidir.
Bazı durumlarda, stomatit, özellikle tekrarlayan ve/veya kronik ve özellikle agresif ise, gastrointestinal hastalıkların (çölyak hastalığı, Crohn hastalığı), romatolojik hastalıkların (PFAPA sendromu, Behҫet hastalığı, Mevalonat-kinaz defekti, Lupus eritematozus) sistemik bir ifadesi olabilir. ), siklik nötropeni veya dermatolojik hastalıklar ( Lichen planus , Pemphigus vulgaris ).
Son olarak, bazı ilaçların (steroid olmayan antiinflamatuar ilaçlar, antibiyotikler, antiepileptikler, antihipertansif ilaçlar) varsayımını takiben, nekrotizan ülserlere (Stevens-Johnson Sendromu gibi) evrimleşmeleri nedeniyle özellikle ciddi bile stomatit ortaya çıkabilir. .
Bağışıklığı baskılanmış çocuklar (özellikle onko-hematolojik patolojiler için), tedavilerin yan etkileri, "fırsatçı" bulaşıcı ajanlara karşı savunmasızlık (ki bu normal bağışıklık sistemi olan kişilerde belirli bir hasara neden olmaz) nedeniyle stomatit riski altındadır. 


Çocuklarda Stomatit Belirtileri


Daha önce de belirtildiği gibi , çocuklarda olası stomatit belirtileri şunlardır :

  • Yanma hissi
  • Yutulduğunda ağrı
  • Yemek yemede ve hatta tükürüğü yutmada zorluk.  

Stomatite neden olan patolojiye bağlı olarak, eşlik eden farklı semptomlar vardır. Ağızdaki lokal travmaya bağlı aftlarda genellikle genel bir semptom görülmez ve lezyonlar sıklıkla izole edilir. Öte yandan, sıcak yemekten kaynaklanan bir yanığa ikincil olarak dilde kabarcık oluşması durumunda , çocuğun bazı tatları iyi algılamaması yaygındır. 
Virüslerin neden olduğu stomatitte , ateşli sıcaklık başlangıcı tipiktir, ancak bunlar izole bölümlerdir. Ateş ve karın ağrısına eşlik eden tekrarlayan veya periyodik stomatit
için PFAPA gibi durumlar hariç tutulmalıdır. Bu semptomlara ek olarak büyüme geriliği varsa mevalonat kinaz eksikliği ve Crohn hastalığı gibi durumlar düşünülmelidir. Karın ağrısı, kabızlık veya ishal öyküsü, diş minesinde değişiklikler, zayıf büyüme ve anemi ile birlikte tekrarlayan aft, çölyak hastalığının dışlanmasını gerektirir. 
Ağızdaki aftlara ek olarak cinsel organ seviyesinde aftlar , folikülit (saç köklerinin enfeksiyonları), majör göz rahatsızlıkları (üveit gibi) gibi durumlarda Behçet hastalığı tanısı kuvvetle şüphelenilir. vücuttaki kan damarlarının mukoza zarlarını, cildi, eklemleri, gözleri ve merkezi sinir sistemini etkileyebilen kronik inflamatuar hastalığı; etiyolojisi bilinmeyen, bu durum özellikle "İpek Yolu" (Çin'den Orta Doğu'dan geçen Türkiye'den İtalya'ya kadar olan ve Güney'de daha sık görülen) boyunca yer alan coğrafi bölgelerde sık görülür. 
Özellikle ağrılı olmayan kronik ve yaygın aftlar ortaya çıkarsa , tekrarlayan ve açıklanamayan ateşler, minimum güneşe maruz kaldıktan sonra yanaklarda ve burunda kızarıklık eğilimi, eklem ağrısı, peteşi (ciltte basınçla kaybolmayan ve sonrasında ortaya çıkan kırmızı lekeler) önemsiz travma) ergen erkek çocuklarda bunun hakkında çocuk doktoruyla konuşmak çok önemlidir , çünkü bu semptomlar, bağ dokusunu etkileyen (tüm organlarda bulunur) ve kronik sistemik bir otoimmün hastalık olan yukarıda bahsedilen sistemik lupus eritematozus için bir uyarı olabilir ve deriye, mukoza zarlarına, seröz (akciğerleri ve kalbi kaplayan zarlar), eklemlere, kan hücrelerine, böbreklere ve merkezi sinir sistemine zarar verir. 


Herpetik Stomatit


Herpetik stomatit en iyi bilinen stomatittir, esas olarak 6 ay ile 5 yaş arasındaki çocukları etkiler , ancak enfeksiyonun şiddeti yaşla birlikte azalma eğiliminde olsa da daha sonraki yaşlarda da ortaya çıkabilir. Herpetik gingivostomatit olarak da adlandırılır ve enfekte salgılar yoluyla Herpes simpleks virüsü tip 1 ile ilk enfeksiyondan kaynaklanır , iki ila 20 gün arasında değişen bir kuluçka süresine sahiptir. Yüksek ateş, genel durumların bozulması (çocuk zayıflar), submandibular lenf düğümlerinin şişmesi, ağızda yoğun ağrı ve buna bağlı olarak herhangi bir yiyecek ve/veya içeceği yutma güçlüğü ile başlar. Ağız seviyesinde ve dudakların mukoza zarında görünürler.diş etleri kırmızı, şiş ve bazen kanarken, yırtılmaya meyilli çok sayıda küçük kabarcıklar kanlı ve ağrılı sarımsı ülserler oluşturur. Bu durum 10 ila 14 gün sürebilir .
İlk enfeksiyon çözüldükten sonra virüs "gizli" hale gelir, yani trigeminal sinire (yüz masifinin bir siniri) çıkar ve Gasser ganglionu adı verilen bir yapıda "uykuya" geçer. Bağışıklık savunmasında bir azalma ile karakterize yaşam anlarında , virüs siniri geriye doğru hareket ettirir ve kendini kopyalamak için geri döner ve dudakları ve labiyal mukozayı enfekte ederek viral partikülleri enfekte etme açısından zengin sıvı veziküllerin oluşumuna neden olur: bu, labial herpesin resmidir. . Veziküllerin yırtılmasından sonra oluşan kabuklar düşene kadarUçuğu olan kişinin banyo havlusu, çatal-bıçak ve tabak takımlarını ailenin geri kalanından ayrı kullanması (özellikle çok küçük çocuklarla veya bağışıklığı baskılanmış bireylerle yaşıyorsa) ve yüzüne dokunduktan sonra ellerini sık sık yıkaması önemlidir.


Viral Stomatit


Çocukları etkileyebilen diğer viral stomatit türleri herpangina ve ağız-el-ayak hastalığıdır. Herpangina veya veziküler farenjit, Coxsackie ailesinden (ağız-el-ayak hastalığı ile aynı aileden) virüslerin neden olduğu ateşli bir stomatittir ve yüksek ateş, boğaz ağrısı, baş ağrısı, boyun ağrısı ve yemek yemeyi reddetme ile karakterizedir. . Ateşten sonraki iki gün içinde, yumuşak damakta, bademcik sütunlarında ve yırtılan bademciklerde kırmızı kenarlı birçok küçük veziküler lezyon belirir ve yüzeysel ülserler (maksimum 5 mm boyutunda) oluşur ve başlangıçtan itibaren bir hafta içinde iyileşme eğilimindedir.


Stomatit Çocuk İlaçları


Bir stomatit için tedavi , öncelikle iltihaplanma varlığına bağlı rahatsızlığı gidermeye dayanır.
İzole aftlar söz konusu olduğunda, aloe jel bazlı topikal yatıştırıcı ürünler oldukça etkilidir . Ağrı çok şiddetliyse, çocuk doktoruna danıştıktan sonra topikal anestezikler (örneğin lidokain) kullanılabilir.
Çocuk doktorunun yararlı gördüğü durumlarda, iltihabı azaltmak için topikal kortizon bazlı ilaçlar , oral antiseptiklerle birlikte kullanılabilir (örneğin klorheksidin bazlı gargaralar , dişleri lekeleyebileceklerinden dikkatli kullanılmalıdır).
Yutma güçlüğü göz önüne alındığında, çocuğun susuz kalmasını ve zayıflamasını önlemek için taze içecekler ve muhtemelen sıvı ve taze yiyecekler (örneğin sebze püreleri, patatesler, vb.)
Herpetik gingivostomatit için, özellikle çocuk çok hastaysa, asiklovir ile antiviral tedavi alıp almamaya (hiçbir zaman bağımsız olarak karar vererek uygulamaya başlamayın) karar vermek için durumun aile çocuk doktoru tarafından değerlendirilmesi çok önemlidir. çocuğun hastaneye yatırılması. Her durumda, tekrarlayan aftöz stomatit formlarında yeterli ağız hijyeni önerilir., fırçalama tekniklerine de dikkat ediyor. Süreyi, eşlik eden semptomları, ortaya çıkma sıklığını yazarak ve lezyonların bazı resimlerini (yeterli odaklı) alarak çocuk doktoruna rehberlik edecek şekilde bir epizod takvimi hazırlamak da yararlı olabilir. bir pediatrik gastroenterolog veya pediatrik romatolog tarafından doğru bir teşhis konması noktasında uzman değerlendirmesi önemlidir